Trên thực tế có không ít bạn trẻ băn khoăn: nên học Logistics – ngành vận hành hệ thống, chuỗi cung ứng – hay nên học Thương mại điện tử – ngành kinh doanh online hiện đại? Bởi dù cùng nằm trong hệ sinh thái kinh doanh toàn cầu, nhưng hai ngành lại khác biệt rõ về tư duy, kỹ năng, tính chất công việc, lộ trình thăng tiến lẫn cá tính phù hợp.
Vì vậy, bài viết này sẽ giúp bạn so sánh chuyên sâu giữa hai ngành học, từ đó lựa chọn được hướng đi phù hợp nhất với bản thân – không chỉ cho 4 năm đại học, mà còn cho cả sự nghiệp dài hạn.
Khác nhau về bản chất ngành học – TMĐT hướng ra thị trường, Logistics hướng vào vận hành
Thương mại điện tử là ngành học tập trung vào việc thiết kế và tối ưu các hoạt động kinh doanh trên nền tảng số. Nghĩa là bạn sẽ học cách tạo lập và vận hành một cửa hàng, doanh nghiệp hoặc thương hiệu trong môi trường Internet: từ xây dựng website, tiếp thị số, tối ưu trải nghiệm người dùng, phân tích dữ liệu hành vi cho đến kỹ năng livestream, chạy quảng cáo, làm SEO và đo lường hiệu suất bán hàng.
Đây là ngành dành cho những người thích sáng tạo, năng động, linh hoạt, hiểu thị trường và bắt nhịp xu hướng nhanh, bởi bạn sẽ tiếp xúc nhiều với khách hàng, nền tảng mạng xã hội và các công cụ kỹ thuật số.
Ngược lại, Logistics là ngành học đi sâu vào quy trình phía sau hậu trường: bạn sẽ học cách quản lý toàn bộ quá trình vận chuyển, lưu trữ, đóng gói, nhập khẩu, xuất khẩu, hải quan, định tuyến vận tải, tối ưu hóa chi phí và thời gian giao hàng. Logistics không trực tiếp làm việc với khách hàng mua lẻ, mà phục vụ các doanh nghiệp, nhà máy, chuỗi siêu thị hoặc tổ chức xuất nhập khẩu.
Ngành này phù hợp với những người thích làm việc theo hệ thống, giỏi tổ chức, cẩn thận, tỉ mỉ và có tư duy logic tốt.
👉 Nói ngắn gọn, TMĐT làm nhiệm vụ bán ra – tạo doanh thu, Logistics làm nhiệm vụ vận hành – đảm bảo sản phẩm đến tay người dùng đúng nơi, đúng lúc.
Tư duy và kỹ năng cần có – bạn thiên về sáng tạo hay thiên về vận hành?
Thương mại điện tử là ngành đòi hỏi người học có tư duy hướng thị trường, khả năng nắm bắt xu hướng nhanh và kỹ năng giao tiếp số hiệu quả. Bạn cần học cách viết content hấp dẫn, chạy quảng cáo biết tối ưu ngân sách, thiết kế giao diện website đẹp mắt và theo dõi từng chuyển động nhỏ của hành vi khách hàng.
Đây là ngành dành cho người giỏi ứng biến, yêu thích mạng xã hội, công nghệ số, và không ngại thử nghiệm – vì bạn có thể phải chạy cả chục chiến dịch thất bại trước khi tìm được một công thức thành công.
Logistics lại cần tư duy tổ chức hệ thống, khả năng phân tích số liệu, quản lý tiến độ, đọc hiểu hợp đồng và chịu trách nhiệm cao với thời gian – chi phí – chất lượng vận chuyển. Người làm Logistics thường xử lý các tài liệu tiếng Anh chuyên ngành, làm việc với hãng tàu, hãng vận chuyển, kiểm soát rủi ro trong chuỗi cung ứng và phối hợp giữa nhiều bộ phận.
Đây là ngành phù hợp với người thích làm việc quy củ, có kỷ luật, khả năng làm việc nhóm và biết xử lý tình huống kỹ lưỡng thay vì cảm tính.
- 👉 Nếu bạn yêu thích làm nội dung, sáng tạo chiến dịch, thử nghiệm quảng cáo và muốn nhanh chóng thấy hiệu quả công việc qua số liệu, hãy chọn TMĐT.
- 👉 Nếu bạn yêu thích sự chính xác, kiểm soát quy trình, cảm giác “sắp xếp mọi thứ chạy trơn tru” và muốn làm việc với hệ thống lớn, hãy chọn Logistics.
Môi trường làm việc – năng động sáng tạo hay quy trình chuyên nghiệp?
Cả hai ngành đều có môi trường làm việc hiện đại, nhưng tính chất rất khác nhau:
- TMĐT thường hoạt động trong các công ty công nghệ, agency marketing, startup hoặc phòng kinh doanh online của doanh nghiệp. Không gian làm việc linh hoạt, trẻ trung, luôn thay đổi, bạn có thể làm việc từ xa, tự quản thời gian và thường xuyên chạy theo các chiến dịch lớn như Flash Sale, Black Friday, 11.11…
Môi trường này rất thích hợp với người trẻ thích sáng tạo, giao tiếp nhiều, chịu được áp lực cao và thích thử thách. - Logistics thường làm trong các doanh nghiệp vận tải, hãng tàu, doanh nghiệp xuất nhập khẩu hoặc phòng vận hành nội bộ của tập đoàn sản xuất. Môi trường làm việc nghiêm túc hơn, có quy trình cụ thể, nhiều văn bản – hợp đồng – hệ thống quản lý và không có nhiều chỗ cho cảm hứng sáng tạo kiểu “viral” hay “trend TikTok”.
Phù hợp với người chăm chỉ, có trách nhiệm, không ngại chi tiết và muốn làm việc lâu dài trong hệ thống chuyên nghiệp.
👉 TMĐT là môi trường linh hoạt – sáng tạo – rực lửa ý tưởng. Logistics là môi trường hệ thống – ổn định – chính xác đến từng chi tiết.
Cơ hội nghề nghiệp – rộng mở nhưng khác hướng phát triển
Cả hai ngành đều được đánh giá là “mũi nhọn nhân lực” trong 10 năm tới, nhưng đầu ra không giống nhau:
- TMĐT giúp bạn làm ở các vị trí như: quản lý sàn thương mại điện tử, chuyên viên marketing số, nhân sự vận hành gian hàng, chuyên gia chạy quảng cáo, phân tích dữ liệu hành vi khách hàng, chăm sóc khách hàng online… hoặc khởi nghiệp bán hàng online.
Bạn có thể làm freelancer, làm agency, hoặc tự mở shop, phát triển kênh TikTok – Instagram – Website cá nhân, tự tạo thương hiệu. - Logistics đưa bạn vào hệ thống chuỗi cung ứng của các công ty lớn: hãng tàu, kho vận, dịch vụ xuất nhập khẩu, chuỗi siêu thị, phòng quản trị logistics của các tập đoàn sản xuất. Bạn có thể làm nhân viên chứng từ, điều phối đơn hàng, điều hành vận chuyển, logistics quốc tế, hoặc quản lý kho – chuỗi cung ứng – hậu cần.
👉 TMĐT thích hợp cho người muốn tự làm chủ, phát triển cá nhân, đa dạng hóa công việc. Logistics thích hợp cho người muốn gắn bó với doanh nghiệp lớn, thăng tiến qua các cấp bậc chuyên môn.
Thu nhập và lộ trình phát triển – lựa chọn ngắn hạn hay đường dài?
- TMĐT có thể mang lại thu nhập cao từ sớm nếu bạn biết cách tối ưu hiệu quả công việc. Một bạn chạy quảng cáo giỏi, làm affiliate marketing tốt hoặc xây dựng gian hàng bán hàng thành công có thể kiếm được 15 – 30 triệu/tháng chỉ sau 1–2 năm. Nhưng thu nhập này không ổn định, phụ thuộc vào thị trường, xu hướng, nền tảng và tính cạnh tranh rất cao.
- Logistics thường có mức lương ổn định hơn, khởi điểm 8 – 10 triệu/tháng, tăng dần theo năng lực, kinh nghiệm và cấp bậc. Nếu bạn làm cho công ty xuất nhập khẩu lớn, hãng tàu nước ngoài, doanh nghiệp FDI, thì mức lương có thể lên đến 20 – 40 triệu/tháng sau vài năm, cộng thêm cơ hội đi công tác nước ngoài.
Ngành này phát triển theo kiểu bền vững, từng bước lên cao, ít “bứt phá nhanh” nhưng rất vững chắc và ít rủi ro.
👉 TMĐT phù hợp với người muốn tăng thu nhập nhanh, có tư duy làm chủ, chấp nhận rủi ro.
👉 Logistics phù hợp với người muốn ổn định lâu dài, phát triển trong doanh nghiệp, có lộ trình rõ ràng.
Tác giả: Lưu Thanh Huyền
Chuyên gia Nhân Sự với hơn 15 năm kinh nghiệm. Hiện đang là Giám Đốc Nhân Sự - Quản lý chất lượng đào tạo tại Vinatrain, Tư vấn các vấn đề liên quan tới nhân sự cho doanh nghiệp
Nếu bạn thích công nghệ, marketing, sáng tạo, làm việc linh hoạt, chịu được áp lực đổi mới từng ngày – Thương mại điện tử là nơi bạn sẽ tỏa sáng.
Nếu bạn thích tổ chức, phân tích, kiểm soát quy trình, làm việc hệ thống và muốn ổn định trong doanh nghiệp – Logistics là con đường dành cho bạn.
Việc chọn ngành không chỉ dựa trên “ngành đang hot”, mà cần nhìn vào sở thích cá nhân, tính cách, cách bạn muốn sống và làm việc.
Hãy chọn ngành học mà bạn có thể học tốt, làm được, yêu thích và sẵn sàng gắn bó với nó trong ít nhất 5 – 10 năm tới. Khi đó, ngành bạn chọn không chỉ là nơi kiếm tiền, mà còn là hành trình phát triển bản thân.
Mục lục nội dung
- 1 Khác nhau về bản chất ngành học – TMĐT hướng ra thị trường, Logistics hướng vào vận hành
- 2 Tư duy và kỹ năng cần có – bạn thiên về sáng tạo hay thiên về vận hành?
- 3 Môi trường làm việc – năng động sáng tạo hay quy trình chuyên nghiệp?
- 4 Cơ hội nghề nghiệp – rộng mở nhưng khác hướng phát triển
- 5 Thu nhập và lộ trình phát triển – lựa chọn ngắn hạn hay đường dài?
- 6 Tác giả: Lưu Thanh Huyền
nếu mở cửa hàng online thì logistics cũng phải quan trọng không kém. Lỡ mà giao hàng chậm hay khách nhận hàng bị lỗi, thì thất bại là cái chắc, nhức đàu phết đấy
Đúng rồi, mà logistics cũng không chỉ là vận chuyển đâu. Cái này còn liên quan đến dự báo nhu cầu, quản lý tồn kho, chuỗi cung ứng… Nếu học logistics mà hiểu luôn được cách chạy các chiến dịch quảng cáo, bán hàng online thì sẽ lợi hơn nhiều
Logistics nghe có vẻ ổn đó, mình thấy mấy công ty vận tải lớn hay cần người. Mình thích kiểu công việc liên quan đến quản lý, tối ưu quy trình. Với lại, cái này có vẻ bền vững hơn, ít phải chạy theo xu hướng
nhưng logistics thì khô khan lắm, toàn là kho bãi, giao nhận, quản lý hàng hoá… Còn thương mại điện tử thì có thể sáng tạo được, làm marketing, thiết kế website, bán hàng online, mà bây giờ không bán online thì kiểu gì cũng tụt lại phía sau
Thương mại điện tử thì đang hot, đặc biệt mấy app như Shopee, Lazada, Tiki… Nhưng mà làm e-commerce cũng vất vả đấy. Cứ tưởng đăng sản phẩm lên là xong, mà quảng cáo, SEO, chạy ads đủ kiểu rồi còn phải lo chăm sóc khách hàng nữa
Đúng rồi, mà mình nghĩ logistics cũng vậy. Cả hai đều có cái khó riêng mà. Với cả, trong thời đại bây giờ, chắc chẳng cái nào là chỉ học một lần là xong đâu. Có khi kết hợp cả hai thì hay hơn
Ý bạn là học cả logistics và thương mại điện tử cùng lúc á? tiền bạc thời gian cũng khó nhằn đấy
Không phải học hết tất cả mọi thứ mà kiểu… biết một chút về cả hai. Ví dụ, bạn học về thương mại điện tử nhưng cũng biết cách quản lý kho bãi, vận chuyển. Hoặc bạn học logistics mà hiểu luôn cách marketing sản phẩm qua mạng, thế là vừa có kiến thức về vận hành mà cũng có hiểu biết về cách làm sao để bán hàng hiệu quả trên internet
cũng hay đấy chứ bây giờ học logistics mà không biết cách làm sao để cửa hàng online chạy ổn, giao hàng nhanh chóng, khách hàng hài lòng thì cũng hơi lạc hậu, đúng không
Đúng rồi, giờ mấy công ty đều cần đội ngũ vừa giỏi về vận hành mà cũng phải hiểu marketing online nữa. Vừa có cái nhìn tổng thể từ kho bãi đến khách hàng, chắc chắn sẽ có cơ hội lớn hơn
cũng đang phân vân giữa logistics với thương mại điện từ sau đó thấy cái này thì thấy cũng nên nhìn về tương lại chút nhỉ anh em 🤣
đây nữa dân ops bên logistics đến ngày hẹn hò thì em bấm truyền anh ra hòa hợp với thiên nhiên 🤣 nhà chỉ nên 1 người làm logistics thôi 🤣
Nhưng cũng phải nói thật, làm thương mại điện tử cũng cực lắm, nhiều lúc mệt mỏi lắm, nhất là lúc hàng về trễ hay khách hàng khiếu nại
có nên nghe theo chỉ đường dẫn lối này không nhỉ 😅thấy logistics top trên thương mại điện từ
Cả hai đều khá hot, nhưng không biết chọn cái nào. Mình đang phân vân không biết nên theo cái nào